Home » Geschiedenis » Spreekbeurten » Kamp Westerbork


Kamp Westerbork

1. Wat was Kamp Westerbork eigenlijk?

In 1933 kwam Hitler in Duitsland aan de macht. Veel mensen waren toen arm en werkeloos en geloofden wat Hitler zei over de Joden dat die van al die ellende de schuld waren. Daarom deden ze ook wat Hitler zei, ze pestten de Joden door bijvoorbeeld dingen te vernielen zoals hun winkelruit in te gooien, dingen van hun te stelen en zelfs staken ze synagogen in brand. Daarom vluchtten er in die tijd veel Duitse Joden naar Nederland. Er kwamen er zoveel dat de Nederlandse regering besloot een speciaal kamp voor hen te bouwen waar ze met elkaar konden wonen. Dat was in 1939 klaar en dat noemden ze “Centraal Vluchtelingenkamp Westerbork” .

2. Wat gebeurde er in de oorlog allemaal in Kamp Westerbork?

Op 10 mei 1940 begon de oorlog met Duitsland, die de Nederlanders al snel verloren. Ook pikten de duitsers Kamp Westerbork in. Dat werd van een woondorp een concentratiekamp en het kreeg een nieuwe naam “Kamp Westerbork” . In dat concentratiekamp moesten alle Joden en zigeuners die in Nederland opgepakt werden met razzia’s naar toe om te werken voor de Duitsers. Tijdens zo’n razzia, inval in iemand’s huis, pikten de Duitsers alles af wat iemand bezat en hielden dat. Elke dinsdag kwam er in dat kamp een grote trein met allemaal veewagons. In die trein gingen per keer ongeveer 1000 mensen, mannen, vrouwen en kinderen door elkaar, mee zogenaamd om een beter leven in Duitsland te krijgen. Dat was helemaal niet zo want van die mensen hoorde niemand ooit meer iets want die mensen werden vergast in concentratiekampen in Oostbloklanden zoals Duitsland, Polen en Tsjecho-Slowakije. Vergassen deden ze in een soort van bunker, daar werd iedereen in gestopt, dan werd de deur afgesloten en de gaskraan aangezet en dan stikte iedereen. Niemand overleeft een gaskamer. Op deze manier zijn er 93 treinen naar het Oostblok vertrokken. In totaal zijn er meer dan 100.000 baby’s, kinderen en volwassenen en nog eens 245 zigeuners vertrokken.

3. Wat was er allemaal in Kamp Westerbork en hoe was het leven er?

* mannenbarakken
* vrouwen- en kinderbarakken
* een weeshuis, voor kinderen waarvan de geen van de ouders in Kamp Westerbork waren.
* een ziekenhuis, waarin alle zieke mensen verzorgd werden door de Duitse Joden die al vanaf 1939 daar woonden. Alleen nu moesten ze “knecht” zijn van de Nazi’s, Duitse soldaten. Verder werden de Duitse Joden geen onrecht aangedaan.
* strafbarakken, dat waren barakken voor mensen die hadden geprobeerd te ontsnappen.
Als ze dan gepakt werden kwamen ze daarin terecht, kregen extra straf en werden vaak met voorrang weggevoerd naar de gaskamers. Anne Frank heeft ook daar in die strafbarakken gezeten en is daar bijna aan het einde van de oorlog overleden. Er waren maar weinig mensen die uit het concentratiekamp konden ontsnappen vanwege de grote prikkeldraadversperringen en zo. De strafbarakken hadden zelfs nog eens zo’n grote versperring extra om zich heen.
* een school, waar de kinderen nog wat onderwijs kregen.

Voor de gevangenen waren er allerlei soorten werkgelegenheid in het kamp, ook vrouwen en kinderen moesten meewerken. Onder toezicht van Duitse soldaten moest er heel hard gewerkt worden, als ze niet doorgingen werden ze zelfs mishandeld door zweepslagen en andere dingen. Soms mochten kinderen wel eens spelen, zelfs ook wel eens onder toezicht in het bos rondom het kamp, maar dat kwam niet echt veel voor.

In het midden van het kamp was een grote keuken. Daar werd eten gemaakt voor alle kampbewoners. Het was wel te eten maar er was veel te weinig voor zoveel mensen vandaar dat je altijd heel magere mensen op de oorlogsfoto’s ziet. Alleen de Duitse soldaten kregen genoeg te eten.

Uiteindelijk hebben ongeveer 5000 mensen Kamp Westerbork overleefd.




4. Wat gebeurde er na de oorlog met Kamp Westerbork?

Na de oorlog werd het kamp gebruikt als een soort gevangenis voor NSB-ers. Dat zijn mensen van de Nationaal Socialistische Beweging. Dat is een politieke partij in Duitsland waar veel Nederlanders bij aangesloten waren die in de oorlog samenwerkten met de Duitse soldaten, wat heel slecht was.

Later werd het een militair kamp waar soldaten werden opgeleid.

Sinds 1950 hebben er Zuid Molukkers gewoond die uit Nederlands Indië kwamen wat bij Nederland hoorde. In 1949 werd Nederlands Indië zelfstandig en daardoor kwamen er veel soldaten vandaar naar Nederland en gingen met elkaar in Kamp Westerbork wonen. Het kamp kreeg toen een andere naam “Woonoord Schattenberg”. Na 1969 moesten ze daar weg en gingen door heel Nederland wonen. De barakken werden afgebroken.

5. Wat is Kamp Westerbork nu?

In 1983 is er ter nagedachtenis een herinneringskamp van gemaakt. Aan de ingang staat nog het oude huis van de kampcommandant. Het is nu een grote grasvlakte omspert met prikkeldraad met vooraan een slagboom. Er staan een aantal restantbarakken, ook zie je nog de strafbarak waar Anne Frank heeft gezeten. De wachttoren van de soldaten staat er nog. Middenin is een historisch monument gemaakt ter nagedachtenis aan de overleden mensen. In de straat daar is een soort kaartje gemaakt van het bovengezicht van Nederland. Daarin staan 102.000 steentjes rechtop, in drie verschillende soorten. Een met daarop een sterretje voor de overleden Joden, een met daarop een vlammetje voor de overleden zigeuners en een zonder afbeelding voor de overleden verzetsstrijders, dat waren mensen die juist de Joden en zigeuners in de oorlogstijd hadden willen helpen maar zelf daardoor ook vermoord werden. Aan het eind staat een herinneringsmonument in de vorm van een stuk spoorrrails met een stootblok, een eindpunt voor de trein. Ook door middel van foto’s kun je zien wat er allemaal voor ergs is gebeurd in Nederland in de oorlog van 1940 tot 1945.

Het is verschrikkelijk interessant en indrukwekkend om te zien hoe erg de oorlog in Nederland geweest moet zijn en dat dit nooit meer mag gebeuren